สมุนไพรรักษาภูมิแพ้ หอบหืด บรรเทาและรักษา

0
31050

แนะนำสมุนไพรไทยพื้นบ้าน และสมุนไพรจีน หาได้ง่าย เป็นสมุนไพรรักษาภูมิแพ้ อาทิ ถั่งเช่า เห็ดหลินจือ หอมแดง กระเทียม ขมิ้นชัน ไพล ปีบ หนุมานประสานกาย และอื่นๆ

สมุนไพรรักษาภูมิแพ้

โรคภูมิแพ้คืออะไร? โรคภูมิแพ้ (Allergy) คือโรคที่เกิดจาการตอบสนองของร่างกายมากผิดปกติต่อสิ่งกระตุ้นบางชนิด เช่น ฝุ่น ละอองเกสรดอกไม้ จึงทำให้เกิดการอักเสบในอวัยวะที่สัมผัสกับสารก่อภูมิแพ้นั้น เช่นเป็นโรคภูมิแพ้ทางจมูก จะทำให้โพรงจมูกอักเสบ คัดจมูก จาม มีน้ำมูกใสๆ คันจมูก โรคภูแพ้ทางระบบหายใจ อย่าง หืด โรคโพรงจมูกอักเสบจากภูมิแพ้หรือโรคแพ้อากาศ ในคนที่เป็นโรคภูมิแพ้มีแนวโน้มที่จะเกิดการตอบสนองไวกว่าปกติต่อสิ่งกระตุ้นที่ไม่ใช่สารก่อภูมิแพ้ได้เหมือนกัน เช่น ความเย็น ความกดอากาสต่ำ ฝน ความชื้น เป็นต้น

สมุนไพรรักษาภูมิแพ้

เมื่อร่างกายได้รับสารก่อภูมิแพ้ ร่างกายจะสร้างสารโปรตีนชนิดหนึ่งที่เซลล์ในระบบภูมิคุ้มกันต้านทานโรคเรียกว่า “ฮีสตามีน” (Histamine) ทำให้ร่างกายแสดงอาการแพ้ออกมาให้เห็น เช่น ตุ่มแดง ผื่น

แล้วสมุนไพรรักษาภูมิแพ้มีอะไรบ้าง? เราจึงอยากแนะนำสมุนไพรไทยพื้นบ้าน หาได้ง่าย และสมุนไพรจีนที่พอจะคุ้นเคยกัน เช่น

ถั่งเช่า มีสรรพคุณลดการติดเชื้อและบรรเทาโรคระบบทางเดินหายใจ อย่าง ไซนัสอักเสบ หลอดลมอักเสบ หอบหืด ถั่งเช่ามีฤทธิ์ในการควบคุมสมดุลของ Allergen-reactive helper T cells Type I และ II ผู้ป่วยที่เป็นโรคภูมิแพ้มักมีการทำงานของ Type II มากเกินปกติ ทำให้ขาดสมดุลระหว่าง Type I และ II อันเป็นต้นเหตุของการเกิดโรค นอกจากนี้มีฤทธิ์ลดการจับตัวของสารก่อภูมิแพ้กับระบบภูมิคุ้มกันของร่างกาย ซึ่งผู้ป่วยจะมีกลไกนี้ไวกว่าปกติ การลดกลไกนี้ลงจะทำให้ร่างกายตอบสนองต่อสารก่อภูมิแพ้น้อยลง และยังช่วยลดกระบวนการสร้างอิมมูโนกลอบูลิน ชนิด อี (IgE) +ที่มากเกินไป ซึ่งเป็นสารเคมีที่ร่างกายสร้างขึ้นเมื่อได้รับสารก่อภูมิแพ้และเป็นตัวกระตุ้นให้อาการกำเริบ เช่น คัดจมูก น้ำมูกไหล คันตา เป็นต้น

เห็ดหลินจือ มีสารสำคัญคือ กลุ่มสารโพลีแซ็กคาไรด์ (Polysaccharides) ช่วยกระตุ้นการทำงานของเม็ดเลือดขาว เพิ่มสารอิมมูโนโกลบูลิน และ สารอินเตอร์ลิวคินอันเป็นตัวต้านสารที่ทำให้แพ้ และกลุ่มสารไตรเทอร์ปินนอยด์ (Bitter Triterpenoids) อันเป็นสารช่วยยั้บยั้งไม่ให้ร่างกายผลิตสาร ฮีสตามีน (Histamine)

หอมแดง มีสารไบโอฟลาโวนอยด์ที่ชื่อ Quercitih ซึ่งมีสูตรโครงสร้างทางเคมีคล้าย Cromolyn Sodium ซึ่งเป็นยาที่นิยมใช้รักษาโรคภูมิแพ้และอาการหอบหืด โดยตัวของสารในกลุ่มไบโอฟลาโวนอยด์นั้นมีฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระซึ่งเป็นตัวกระตุ้นให้อาการอักเสบรุนแรงขึ้น

กระเทียม สารอัลลิซินที่สกัดได้จากกระเทียมมีคุณสมบัติเป็นยาปฎิชีวนะที่สามารถทำลายเชื้อแบคทีเรีย กระตุ้นระบบภูมิคุ้มกันของร่างกาย ช่วยให้ผู้ป่วยไม่เป็นหวัด โรคติดเชื้อทางลำไส้ ช่วยบำบัดอาการโรคหลอดลมอักเสบเรื้อรัง

ขมิ้นชัน เพิ่มภูมิคุ้มกันอิมมูโนโกลบูลิน ชนิดจี (IgG) และลดความไวต่อตัวกระตุ้น ช่วยขยายหลอดลม ฤทธิ์ต้านการอักเสบ

ไพล เหง้าไพลมีน้ำมันหอมระเหย และมีสารให้สี ซึ่งจากการทดลองพบว่ามีฤทธิ์ลดอาการอักเสบ แก้หอบหืด

ปีบ หรือ กาซะลอง เป็นพืชตะกูลแค ดอกปีบมีสารฮีสปีดูลิน (Hispidulin) ซึ่งระเหยได้ มีฤทธิ์ขยายหลอดลมได้ดีกว่า อะมิโนฟิลลีน (aminophylline)ซึ่งเป็นยาแผนปัจจุบัน ที่รักษาโรคหอบหืด และไม่มีความเป็นพิษแต่อย่างไร

หนุมานประสานกาย มีสารซาโปนิน (Saponins) พบได้จากการสกัดใบ ซึ่งมีฤทธิ์ขยายหลอดลม ซึ่งจะลดการหลั่งของสารที่ก่อให้เกิดการแพ้ อย่าง ฮีสตามีน และ สารเมซโคลิน (Methcholine) นอกจากนี้ยังพบสาร Butulinic Acid , Olenic Acid อย่างไรก็ตามหนุมานประสานการมีฤทธิ์เพิ่มแรงบีบตัวของหัวใจและเป็นพิษต่อหัวใจเมื่อใช้ยาในปริมาณที่สูง จึงไม่แนะนำให้ผู้ป่วยโรคหัวใจ คนทีมีไข้สูง สตรีมีครรภ์ มีการศึกษาของชาวญี่ปุ่นพบว่า มีคุณสมบัติรักษาโรคเกี่ยวกับปอด เช่น วัณโรค แผลในปอด ไอกรน ปอดบวม อีกด้วย

ยังมีสมุนไพรอีกหลายชนิดที่เป็น สมุนไพรรักษาภูมิแพ้ และถูกนำมาใช้ในการบำบัดโรคภูมิแพ้ แต่ยังไม่มีผลการศึกษาออกมาเผยแพร่ มีเพียงการใช้ต่อๆกันมาจากบรรพบุรุษ หรือจากตำรายาโบราณที่สืบทอดกันมา อย่างไรก็ตาม นอกจากการสมุนไพรแล้วผู้ป่วยควรหลีกเลี่ยงสิ่งที่กระตุ้นให้เกิดอาการ เพราะโรคภูมิแพ้นั้นถ้าไม่ได้รับการรักษาจะทำให้คุณภาพชีวิตของผู้ป่วยแย่ลงเรื่อยๆ และอาจเกิดโรคแทรกซ้อนตามมาได้

อ่านเพิ่มเติมเกี่ยวกับโรคภูมิแพ้เพิ่มเติม